Ekspozycja przybliża postać malarza i poety, prezentując jego prace pochodzące z prywatnych kolekcji rodzinnych z Warszawy i Krakowa, a także ze zbiorów Muzeum Niepodległości w Warszawie oraz Muzeum Regionalnego w Siedlcach.
Wystawie towarzyszy pokaz najnowszego filmu dokumentalnego „Ludomir Benedyktowicz – malarz. Powstaniec styczniowy”. Ekspozycja będzie dostępna dla zwiedzających do 6 września.
Ludomir Benedyktowicz urodził się 5 sierpnia 1844 roku w Świniarach koło Mokobód. Wczesne dzieciństwo spędził w drewnianym dworku – leśniczówce, następnie mieszkał w Warszawie. W latach 1854–1861 uczęszczał do Gimnazjum Realnego. Już wtedy przejawiał zamiłowanie do rysunku, jednak rodzina sprzeciwiała się jego artystycznym planom, a ojciec przygotowywał go do zawodu leśnika. W 1861 roku rozpoczął naukę w Zakładzie Praktyki Leśnej w Feliksowie pod Brokiem, prowadzonym przez prof. Wojciecha Jastrzębowskiego.
Przełomowym momentem w jego życiu był udział w powstaniu styczniowym. W jego trakcie został ciężko ranny – postrzał w lewe ramię oraz amputacja prawej dłoni, dokonana przez Kozaka, na zawsze zmieniły jego los. Amputacja lewej ręki uratowała mu życie. Przed represjami schronił się w Galicji, jednak przedwczesny powrót w rodzinne strony zakończył się aresztowaniem i uwięzieniem w Cytadeli Warszawskiej.
Po odzyskaniu wolności mógł rozwijać swoje zdolności artystyczne dzięki specjalnej metalowej bransolecie zakładanej na przedramię, do której przymocowywał pędzel, pióro, węgiel lub ołówek.
Doświadczenia powstania styczniowego wywarły istotny wpływ na jego twórczość malarską i literacką. Wykształcenie oraz wnikliwa obserwacja natury sprawiły, że centralnym tematem jego prac stały się pejzaże leśne i studia drzew. Podczas studiów w Monachium pozostawał pod silnym wpływem szkoły monachijskiej oraz nurtu pejzażowego określanego jako stimmung. Pod koniec lat 70. XIX wieku rozjaśnił paletę barw. Tworzył także malarstwo rodzajowe, ukazujące realistyczne sceny z życia polskiej wsi, oraz portrety.
Wraz z pogarszającym się stanem zdrowia zrezygnował z malarstwa olejnego na rzecz akwareli i gwaszu. Pozostawił również bogaty zbiór precyzyjnych rysunków wykonanych tuszem, atramentem, ołówkiem, węglem i kredką. Był także poetą – autorem m.in. sonetów i poematów.
Zmarł 1 grudnia 1926 roku we Lwowie, w wieku 82 lat. Został pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie. W 2026 roku przypada 100. rocznica jego śmierci.
Inf. pras.
i
